‘Het Groene Hart’ 

Een goed voorbeeld is het landschap van ‘Het Groene Hart’ – de benaming voor het gebied tussen Amsterdam, Rotterdam/Den Haag en Utrecht. Dit is het type gebied wat in de ruimtelijke ordening veelal als ‘landelijk’/non urban wordt bestempeld. Eigenlijk is het niets meer dan een juridisch-planologische poging om de verstedelijkende Randstad op papier groen en luchtig te houden. Vergeten is dat het Groene Hart al in 1933 met Nederlands eerste autosnelweg werd doorsneden en sindsdien steeds verder afbrokkelde en kromp onder invloed van de grote steden. Het Groene Hart is dan ook eerder een landbouwmuseum met inwoning van Randstedelijke burgers, dat met sluiting bedreigd wordt.

Als het Groene Hart in de ruimtelijke ordening een van de grootste ‘landelijke’/non urban gebieden wordt genoemd maar het eigenlijk niet zijn kan, dan blijft het moeilijk vasthouden aan die terminologie. Het Nederlandse landschap heeft niet sec een ‘stedelijk’ en een ‘landelijk’ gebied omdat de op de kaart aangegeven planologische grenzen tussen beide in de praktijk ruimtelijk niet zo werken, laat staan voelbaar zijn. De groeiende aandacht voor de overgang van ‘stad naar land’ en de verrommeling van stadsranden zijn hiervan het levende bewijs.

In plaats van krampachtig aan deze oude overtuigingen vast te houden is het overgeven aan een bewustzijn van een nieuwe werkelijkheid wel zo interessant. We leven in een netwerk op wereldschaal. En dat netwerk start bij de vingertoppen waarmee we onze smartphones bedienen. Niet alleen mobiliteit en industrialisatie maar ook internet en media brengen de wereld ‘dichterbij’. Ons landschap is een ingewikkeld netwerk van steden, infrastructuur, en internetmodems. Grenzen zijn verdwenen.